MEB özel eğitim taramasını 2027’de ülke geneline yaymayı planlıyor
Gün boyu trafik ve siyaset başlıkları öne çıkarken, öğrencilerin özel eğitim ihtiyaçlarını erken belirlemeyi hedefleyen MEB planı daha kalıcı bir konuyu gündeme taşıyor. Çünkü bu düzenleme, risk taşıyan çocukların fark edilip uygun değerlendirmeye yönlendirilmesinde okulların rolünü ülke çapında değiştirebilir.
MEB, özel eğitim ihtiyacı açısından risk altında bulunan öğrencileri erken dönemde belirlemek için geliştirilen Eğitsel Tarama ve Değerlendirme Bataryası’nı 2027’de e-Rehberlik Modülü’ne entegre etmeyi planlıyor. Hedef, uygulamayı ülke genelinde yaygınlaştırmak. Burada önemli ayrım şu: Haber, bütün okullarda başlamış bir uygulamayı değil, belirli bir tarihe bağlanan yaygınlaştırma planını anlatıyor.
Batarya, okul öncesi ile ilkokulun 1, 2 ve 3’üncü sınıflarında görev yapan öğretmenlerin risk taşıyan öğrencileri fark etmesine ve gerekli değerlendirme süreçlerine yönlendirmesine imkân sağlayacak. Yani öğretmenin rolü, öğrencinin ihtiyacını erkenden görüp sürecin doğru yere ulaşmasına aracılık etmek. MEB’in açıkladığı amaç da ihtiyaçların zamanında belirlenmesi ve öğrencilerin bireysel gereksinimlerine uygun eğitim hizmetlerine yönlendirilmesi.
Bu hedefin değeri, “erken tarama” sözünün tek başına bir sonuç değil, bir başlangıç olmasıyla ölçülecek. Bir öğrencinin risk grubunda olduğunun fark edilmesi, ardından değerlendirme ve yönlendirme süreçlerinin işlemesini gerektiriyor. Haberdeki plan, bu zincirin ilk halkasını okullarda daha sistemli hale getirmeyi amaçlıyor; dolayısıyla mesele yalnızca yeni bir modülün devreye alınması değil, öğrencinin ihtiyacının eğitim sürecinde görünür hale gelmesi.
Uygulamanın okul öncesinden başlayıp ilkokulun ilk üç sınıfını kapsaması da dikkat çekici. MEB’in tarif ettiği model, bu yaş gruplarındaki öğretmenleri erken fark etme ve yönlendirme sürecine dahil ediyor. Bu nedenle yaygınlaştırma, yalnızca özel eğitim alanında çalışanları değil, çok sayıda okul ve öğretmeni ilgilendiren bir eğitim düzenlemesi niteliği taşıyor.
Batarya daha önce UNICEF işbirliğiyle geliştirildi; şimdi Temel Eğitimde Özel Eğitim Strateji Belgesi doğrultusunda e-Rehberlik Modülü’ne eklenmesi planlanıyor. Bu bağlantı, çalışmanın tek seferlik bir duyurudan ibaret olmadığını, Bakanlığın bir strateji çerçevesinde yürüttüğü bir uygulama olduğunu gösteriyor. Ancak haber, 2027’deki yaygınlaştırmanın nasıl takvimleneceği ya da uygulamanın sonuçlarının hangi ölçütlerle izleneceği konusunda ayrıntı vermiyor.
Tam da bu yüzden planın kamuoyundaki takibi, açıklanan tarihle sınırlı kalmamalı. Ülke geneline yayma hedefinin gerçekleşmesi kadar, öğretmenlerin bataryayı kullanabilmesi ve öğrencilerin gerekli değerlendirmeye yönlendirilmesi de amaçlanan sürecin parçaları. MEB’in duyurduğu çerçeve, özel eğitim ihtiyacının geç fark edilmesini önlemeye dönük bir adım; bunun gerçek karşılığı, çocukların ihtiyaçlarının zamanında belirlenip uygun eğitim hizmetine ulaşması olacak. Gündemin gürültüsü içinde gözden kaçmaması gereken gelişme bu.
Bu haberin önemi, bir eğitim teknolojisinin tanıtılmasından çok, erken fark etme sorumluluğunun ülke çapında nasıl örgütleneceğinde yatıyor. 2027 hedefi şimdilik bir plan; fakat hedefin merkezinde, bireysel gereksinimlere uygun eğitim hizmetine yönlendirilmesi amaçlanan öğrenciler var. Bu nedenle uygulamanın kapsamı ve sahadaki işleyişi, açıklandığı gün kadar hayata geçirildiği dönemde de izlenmeli.
Bu köşe, Net Duruş yazı işlerinin gün içinde yayımlanan haberlere dayanan değerlendirmesidir; haberlerde yer almayan bilgi içermez.